ગુરુવાર, 19 નવેમ્બર, 2026

Commercialisation of medical services

🙏  સાવધાન  સાવધાન 🙏


ભારતનું તબીબી ક્ષેત્ર ટૂંક સમયમાં પતન થવાની આરે છે. ભારતીય સંસદીય સમિતિએ આ સ્પષ્ટપણે સ્વીકાર્યું છે.   

ઝી ન્યૂઝ(Zee News) માં તાજેતરમાં પ્રકાશિત થયેલા સંશોધન અહેવાલ મુજબ, ભારતમાં લગભગ ૪૪℅ માનવ સર્જરીઓ નકલી (bogus), ખોટી (fake) અથવા બિનજરૂરી હોય છે. આનો અર્થ એ છે કે હોસ્પિટલોમાં થતી લગભગ અડધી સર્જરીઓ માત્ર દર્દીઓ અથવા સરકારના પૈસા પડાવવા માટે કરવામાં આવે છે. આ જ અહેવાલમાં આગળ વર્ગીકરણ કરીને જણાવવામાં આવ્યું છે કે, ભારતમાં થતી ૫૫% હૃદયની સર્જરીઓ નકલી અથવા બનાવટી હોય છે. ૪૮% હિસ્ટરેકટોમી (ગર્ભાશય દૂર કરવાની સર્જરી), ૪૭% કેન્સરની સર્જરી, ૪૮% ઘૂંટણનું પ્રત્યારોપણ (knee replacement), ૫૫% સિઝેરિયન (કૃત્રિમ પ્રસૂતિ), ખભાનું પ્રત્યારોપણ (shoulder replacement), સ્પાઇન સર્જરી વગેરે પણ નકલી હોય છે.

મહારાષ્ટ્રની ઘણી જાણીતી હોસ્પિટલોના સર્વેમાં જાણવા મળ્યું છે કે મોટી હોસ્પિટલોમાં વરિષ્ઠ ડોક્ટરોનો માસિક પગાર એક કરોડ રૂપિયા સુધી હોય છે. આનું કારણ એ છે કે જે ડોક્ટરો બિનજરૂરી હોય તેવા વધુમાં વધુ દર્દીઓને વધારાના ટેસ્ટ, સારવાર, એડમિટ થવા અને સર્જરી કરાવવા માટે દબાણ કરે છે, તેમનો પગાર વધુ હોય છે (BMJ GLOBAL HEALTH).

ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયા (Times of India) અખબારે મૃત દર્દીઓને જીવિત બતાવીને તેમની સારવાર કરવાના અસંખ્ય કેસોનો અભ્યાસ કરીને એક અહેવાલ પ્રકાશિત કર્યો છે. દર્દીઓ પાસેથી વધુ ને વઘુ પૈસા પડાવવાનો આ અત્યંત ઘૃણાસ્પદ પ્રકાર હવે ઘણા સ્થળોએ બહાર આવ્યો છે.

એક જાણીતી હોસ્પિટલમાં ૧૪ વર્ષના એક મૃત યુવકને જીવિત હોવાનું કહીને લગભગ એક મહિના સુધી વેન્ટિલેટર પર રાખીને સારવાર આપવામાં આવી અને અંતે તેને મૃત જાહેર કરવામાં આવ્યો. ફરિયાદ કર્યા બાદ હોસ્પિટલ દોષી સાબિત થઈ. હોસ્પિટલે સમાધાન તરીકે પરિવારને પાંચ લાખ રૂપિયા આપ્યા, પરંતુ એક મહિના સુધી પરિવાર પર જે માનસિક અત્યાચાર ગુજારવામાં આવ્યો તેનું શું?

ઘણી વખત મૃત દર્દીઓ પર તાત્કાલિક સર્જરી કરવાનો ઢોંગ કરવામાં આવે છે. આ માટે મૃત દર્દીના પરિવારજનોને તાત્કાલિક પૈસા ભરવા માટે કહેવામાં આવે છે. પછી જાહેરાત કરવામાં આવે છે કે સર્જરી દરમિયાન દર્દીનું મૃત્યુ થયું. ભરેલા પૈસા અને સર્જરીની મોટી રકમ વસૂલ કરવામાં આવે છે (DISENTING DIAGNOSIS - DR. GADRE & SHUKLA).

વીમો એટલે કે મેડિક્લેમનો ગોટાળો પણ એટલો જ ભયંકર છે. ભારતમાં લગભગ ૭૦% લોકોએ મેડિક્લેમ વીમો લીધો હોય છે, પરંતુ જ્યારે જરૂર પડે છે, ત્યારે અનેક યુક્તિઓ કરીને દર્દીઓના વીમાનો ક્લેમ નકારવામાં આવે છે અથવા આંશિક રકમ આપવામાં આવે છે. બાકીનો તમામ ખર્ચ દર્દીના સંબંધીઓએ ઉઠાવવો પડે છે.

વીમાના ખોટા ક્લેમ કરનારી લગભગ ત્રણ હજાર જાણીતી હોસ્પિટલોને મોટી વીમા કંપનીઓએ બ્લેકલિસ્ટ કરી છે. કોરોના સમયગાળા દરમિયાન, ઘણી મોટી હોસ્પિટલોએ કોરોનાના ખોટા કેસ બતાવીને વીમા કંપનીઓને ચૂનો લગાવવાના અસંખ્ય કિસ્સાઓ પ્રકાશમાં આવ્યા હતા.

માનવ અંગોની તસ્કરીનો એક અત્યંત ઘૃણાસ્પદ વ્યવસાય મોટા પાયે ચાલે છે. ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસ (Indian Express) એ ૨૦૧૯ માં આ સંબંધિત એક હૃદયદ્રાવક ઘટના સામે લાવી હતી. હજારો કરોડ રૂપિયાનો આ ધંધો કેવી રીતે ચાલે છે તે જુઓ. સંગીતા કશ્યપ નામની કાનપુરની મહિલાને એક જાણીતી કંપનીમાં નોકરી આપવા માટે દિલ્હી આવવાની સૂચના આપવામાં આવે છે. કંપનીમાં નોકરી આપતા પહેલા તે મહિલાના સંપૂર્ણ હેલ્થ ચેકઅપ માટે દિલ્હીની એક અત્યંત જાણીતી ફોર્ટિસ હોસ્પિટલ (Fortis Hospital) માં જવાની સૂચના આપવામાં આવી. સંગીતાને નિયમ મુજબ હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવી. પરંતુ સદભાગ્યે, બાજુના રૂમમાં ડોક્ટરોની 'DONAR' વગેરે વિશેની વાતચીત તેના ધ્યાનમાં આવતા તેણે ત્યાંથી ભાગી છૂટવાનું નક્કી કર્યું. જે મિત્ર તેને હોસ્પિટલ લઈ ગયો હતો તેને આ બાબત જણાવતા, તેના બદલે તેણે સંગીતાને ધમકાવી અને ₹૫૦૦૦૦/ ની માંગણી કરવા લાગ્યો. તેણીએ આ મામલાની પોલીસમાં ફરિયાદ કરી. પોલીસે તપાસના અંતે હજારો કરોડ રૂપિયાની માનવ અંગોની તસ્કરી કરતી એક મોટી આંતરરાષ્ટ્રીય ગેંગનો પર્દાફાશ કર્યો. પોલીસે પોતાના અહેવાલમાં જણાવ્યું છે કે આ મામલામાં પોલીસ, ડોક્ટરો, મેડિકલ સ્ટાફ, મેડિકલ સપોર્ટ સ્ટાફ બધા સામેલ હતા.

'હોસ્પિટલ રેફરલ સ્કેમ' (Hospital Referral Scam) એ તો સૌ જાણે છે અને તે સામાન્ય રીતે ચાલતો પ્રકાર છે. આપણા પરિચિત અથવા અન્ય કોઈ ડોક્ટર દર્દીને ગંભીર બીમારી છે એમ કહીને મોટી નામાંકિત હોસ્પિટલમાં દાખલ થવા માટે કહે છે. એપોલો (Apollo), ફોર્ટિસ (Fortis), એપેક્સ (Apex) વગેરે ઘણી હોસ્પિટલોના રેફરલ મેમ્બર્સ હોય છે. આવી હોસ્પિટલો ડોક્ટરો માટે રેફરલ ટ્રેનિંગ પ્રોગ્રામનું આયોજન કરે છે. મુંબઈની પ્રખ્યાત કોકિલાબેન હોસ્પિટલ (Kokilaben Hospital) એ તો વાર્ષિક ૪૦ દર્દીઓ મોકલવા બદલ એક લાખ રૂપિયા, ૫૦ દર્દીઓ માટે દોઢ લાખ રૂપિયા, ૭૫ દર્દીઓ માટે અઢી લાખ રૂપિયા આપવાની લેખિતમાં જાહેરાત કરી હતી. દર્દીને કંઈ થયું હોય કે ન થયું હોય, માત્ર દર્દીને તપાસ માટે મોકલવાની રકમ ડોક્ટરના બેંક ખાતામાં જમા કરવામાં આવે છે.

'ડાયગ્નોસિસ સ્કેમ' (Diagnosis Scam) એ અત્યંત સરળ અને સીધો કરોડો રૂપિયાની લૂંટનો પ્રકાર છે. બેંગલુરુની કેટલીક જાણીતી પેથોલોજી લેબ્સ (Pathology LABORATRY) પર આવકવેરા વિભાગના દરોડા દરમ્યાન ઘણી લેબ્સ પાસેથી ૧૦૦ કરોડ રૂપિયાથી વધુ રોકડ અને સાડા ત્રણ કિલો સોનું મળી આવ્યું હતું. આગળ તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે તે ડોક્ટરોને આપવા માટે રાખવામાં આવ્યું હતું. દર્દીને કંઈ થયું હોય કે ન થયું હોય, ડોક્ટરો દર્દીઓને ચેકઅપ માટે મોકલે છે. ત્યાંથી તેમને ૪૦--૫૦ % કમિશન ના મળે છે. બળજબરીથી કરવામાં આવેલા આ ચેકઅપમાંથી માત્ર ૧ થી ૨ ટેસ્ટ કરીને બાકીના તમામ રિપોર્ટમાં હેરાફેરી કરીને આપવામાં આવે છે. આ ધંધો તો ખૂબ જ નફાખોરીનો છે. આથી જ દેશમાં લગભગ બે લાખથી વધુ લેબ્સ કાર્યરત છે. પરંતુ તેમાંથી માત્ર એક હજારથી વધુ લેબ્સ પાસે પ્રમાણિત (certified) છે.

આવો જ એક મોટો સ્કેમ ફાર્મા કંપનીઓ પણ ચલાવે છે. દેશની ૨૦ થી ૨૫ મોટી દવા કંપનીઓ દર વર્ષે ડોક્ટરો પર એક-એક હજાર કરોડ રૂપિયા ખર્ચ કરે છે. ડોલો (Dolo) ગોળી વેચતી કંપનીએ ડોક્ટરોને એક હજાર કરોડ રૂપિયા આપ્યા હોવાનું ઉદાહરણ કોરોના સમયગાળા દરમ્યાન જગજાહેર થયું છે. ડોક્ટર તેમની કંપનીની દવા લખે તે માટે તેમને લાખો રૂપિયા રોકડા, વિદેશ પ્રવાસ, ફાઇવ સ્ટાર હોટેલમાં ૫ થી ૭ દિવસનો રોકાણ વગેરે આપવામાં આવે છે. USV LTD. કંપની તો દરેક ડોક્ટરને 3 લાખ રૂપિયા રોકડા, ઓસ્ટ્રેલિયા અથવા અમેરિકાની ટ્રીપ આપે છે.

હોસ્પિટલો અને ફાર્મા કંપનીઓનો એક અલગ સ્કેમ પણ છે. ઘણી ફાર્મા કંપનીઓ મોટી હોસ્પિટલોને દવાઓ, સર્જિકલ સાધનો અત્યંત ઓછા ભાવે ઉપલબ્ધ કરાવે છે. પરંતુ તેના પર MRP (મહત્તમ છૂટક કિંમત) ખૂબ વધારે હોય છે. ઈન્ડિયા ટુડે (India Today) એ આનો પુરાવો આપીને સાબિત કર્યું છે. EMCURE કંપની તેની ટેમિક્યુર (Temikure) નામની કેન્સરની દવા હોસ્પિટલોને ૧૯૫૦ ₹માં આપે છે. જોકે, હોસ્પિટલો દર્દી પાસેથી આ દવા માટે ૧૮૬૪૫ ₹ વસૂલ કરે છે. આમાં તમામ હોસ્પિટલો સામેલ છે (ઈન્ડિયા ટુડે હોસ્પિટલ સ્કેમ સર્વે રિપોર્ટ).

મેડિકલ કાઉન્સિલ ઓફ ઈન્ડિયા (Medical Council of India - MCI) એ ડોકટરો અને હોસ્પિટલો પર નિયંત્રણ રાખતી દેશની સર્વોચ્ચ સંસ્થા છે. ૨૦૧૬ માં કેન્દ્ર સરકારે આ સંસ્થાની કાર્યપ્રણાલીની તપાસ કરવા માટે એક સમિતિની નિમણૂક કરી. આ સમિતિએ પોતાના અહેવાલમાં સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું છે કે MCI નવી મેડિકલ કોલેજોને મંજૂરી આપવામાં ખૂબ ઉત્સુક હોય છે, પરંતુ ડોકટરો અને હોસ્પિટલો પર નિયંત્રણ રાખવામાં જાણીજોઈને અવગણના કરી રહી છે.

દેશના ડોકટરો MCI ના નિયમોનું દરરોજ ઉલ્લંઘન કરે છે, પરંતુ તેની સામાન્ય જનતાને ખબર હોતી નથી.

ઉદાહરણ તરીકે...

૧) ડોક્ટરે કોઈપણ કંપનીની બ્રાન્ડેડ દવા ન લખવી જોઈએ, પરંતુ સાલ્ટનું જેનરિક નામ લખવું જોઈએ.

૨) કલમ ૧઼઼.૮ મુજબ, સારવાર કરતા પહેલા ડોક્ટરે પોતાની સંપૂર્ણ ફી જણાવવી જોઈએ. વગેરે અનેક નિયમોનું ઉલ્લંઘન દરરોજ કરવામાં આવે છે.

3) તપાસ અને સારવાર કરતા પહેલા દર્દીને યોગ્ય માહિતી આપીને તેની સ્વીકૃતિ લેવી જરૂરી છે.

૪) દરેક દર્દીનો મેડિકલ રેકોર્ડ આગામી 3 વર્ષ માટે ડોક્ટરે સુરક્ષિત રાખવો જોઈએ.

૫) વ્યવસાયમાં ભ્રષ્ટ, અનૈતિક, અપ્રમાણિક અને અસમર્થ ડોક્ટરોના વર્તનને કોઈપણ ડર રાખ્યા વિના સમાજ સમક્ષ લાવવું જોઈએ.

૬) સરકારી યોજનાઓનો સ્કેમ તો એક નવો અને અનોખો પ્રકાર છે, જે હાલમાં હજારો કરોડોનો થઈ ગયો છે. માજી સૈનિક હોસ્પિટલમાં જાય તો તેને માત્ર શરદી અથવા અન્ય નાની સમસ્યા હોય તો પણ એડમિટ કરવામાં આવે છે. તેના કાર્ડ પર તેની જાણ બહાર કોઈ સરકારી યોજનામાં બેસાડવામાં આવે છે. દર્દી પર બિનજરૂરી સારવાર કરવાનો ઢોંગ કરવામાં આવે છે. ૬/૭ દિવસમાં રજા આપવામાં આવે છે. ત્યાં સુધીમાં તેનું લાખોનું બિલ સરકારી યોજનામાંથી ભ્રષ્ટ અધિકારીઓની કૃપાથી ડોક્ટરના ખાતામાં જમા થઈ ગયું હોય છે. અલબત્ત, ખોટા ચેકઅપ અને તપાસ, સારવારનો કાગળ પર આધાર આને આપવો પડે છે.

આ સંદેશ દરેક નાગરિક સુધી પહોંચવો જોઈએ, જેથી આપણે અને આપણો પરિવાર આનાથી બચી શકીએ... 


    જનહિતાર્થે દેશસેવા. 

   🙏 સત્યમેવ જયતે. 🙏

*Forwarded by niramay jagat*

From Blogger iPhone client

બુધવાર, 18 નવેમ્બર, 2026

What AI can do to doctors? Do you agree?

*Another Vestigial Organ*

(When a Good Servant Becomes a Bad Master. A Short Alarming Story of the AI Era)


Year 2085. 

The Anatomy Hall of a Super-Speciality Hospital.


Two robotic doctors, Dr. Alpha and Dr. Omega, entered the anatomy hall, accompanied by a group of robotic nurses and a few remaining human nursing assistants.

A human cadaver lay on the dissection table.


Dr. Alpha: Good morning, everyone. Today, we shall demonstrate two vestigial organs of the human body.


Dr. Omega: Two? I thought humans had only one famous vestigial organ—the appendix.


Dr. Alpha: That was a century ago. Now there are two. The appendix and the human brain.

The nursing staff looked astonished.


Dr. Omega: The brain? Once the most powerful organ in the human body?


Dr. Alpha: Precisely. This extraordinary organ once enabled humans to think, question, discover, diagnose, operate, imagine and create. Unfortunately, they gradually surrendered all these abilities to artificial intelligence.


Dr. Omega: How did that happen?


Dr. Alpha: Initially, AI was merely an assistant. It helped doctors interpret scans, diagnose diseases, plan operations and analyse research. Soon, it began writing prescriptions, performing surgery, conducting scientific studies, preparing publications and even teaching medical students.


Dr. Omega: And what happened to the doctors?


Dr. Alpha: They became dependent. They stopped examining patients carefully, questioning diagnoses, reading original research and exercising independent judgement. Clinical reasoning was replaced by algorithms. Experience gave way to automated instructions.


Dr. Omega: But surely AI improved healthcare?


Dr. Alpha: Enormously! It saved millions of lives. The tragedy was not that machines became intelligent, but that humans gradually abandoned their own intelligence.


Dr. Omega: What about medical education?


Dr. Alpha: Students stopped studying deeply. Why memorise anatomy when AI could identify every structure? Why develop diagnostic reasoning when machines supplied answers instantly? Why learn scientific writing when AI could produce a manuscript in seconds?


Dr. Omega: And medical research?


Dr. Alpha: Machines generated hypotheses, analysed data, wrote papers and reviewed manuscripts. Humans increasingly became spectators of discoveries they could no longer independently understand.


Dr. Alpha gently lifted the cadaver's skull cap, exposing the brain.


Dr. Alpha: Observe this organ carefully. Once, it was the command centre of human civilisation. It gave birth to science, philosophy, literature and medicine. Now it remains anatomically present but has become functionally redundant in much of intellectual life.


Dr. Omega: So the greatest human invention ultimately defeated its own inventor?


Dr. Alpha: Not exactly. AI did not steal human intelligence. Humans voluntarily surrendered their responsibility to think.


One young human nurse hesitantly raised her hand.


Nurse: Doctor, can the human brain ever become powerful again?


For the first time, both robotic doctors remained silent.


Then Dr. Omega replied:


Dr. Omega: Only if humans rediscover the courage to question us.


Dr. Alpha: Remember, a machine becomes dangerous not merely when it learns to think, but when its creator stops thinking.


A chilling silence filled the anatomy hall.


The nurse looked at the exposed brain and whispered:'The appendix lost its function through evolution. The brain lost its purpose through surrender.'


Dr. Alpha closed the anatomy textbook.


On its final page, a single warning flashed in red:


“ARTIFICIAL INTELLIGENCE WAS CREATED AS A GOOD SERVANT. HUMAN DEPENDENCE TRANSFORMED IT INTO A BAD MASTER.”


And humanity's most frightening tragedy was not the rise of intelligent machines, but the voluntary retirement of the human mind.


Prof. M. D. Ray, AIIMS, Delhi

😎😎😎😎😎😎😎😎

From Blogger iPhone client

સોમવાર, 16 નવેમ્બર, 2026

Real New Year

❤️ નવા વર્ષની એક સુંદર પ્રતિજ્ઞા – પતિ અને પત્ની તરફથી એકબીજાને…


એક જ ઘરમાં રહીએ છીએ, એક જ છત નીચે જીવીએ છીએ, છતાં ક્યારેક એકબીજાથી કેટલા દૂર થઈ ગયા છીએ!


એક નાનકડી વાતથી શરૂઆત કરીએ...


એક દિવસ એક પતિ-પત્ની રાત્રે જમવા બેઠાં હતાં. પતિ મોબાઈલમાં મેસેજ જોઈ રહ્યા હતા અને પત્ની સોશિયલ મીડિયા પર વ્યસ્ત હતી. બંને એક જ ટેબલ પર હતાં, પણ એકબીજા સાથે વાત નહોતી કરતા.


થોડીવાર પછી પત્નીએ પૂછ્યું, "આજે તમારો દિવસ કેવો રહ્યો?"


પતિએ મોબાઈલમાંથી નજર ઊંચી કર્યા વગર કહ્યું, "સારો હતો."


પછી પતિએ પણ પૂછ્યું, "અને તમારો?"


પત્નીએ પણ મોબાઈલ જોતાં જ જવાબ આપ્યો, "બસ, સારો હતો."


બંને વચ્ચે વાતચીત પૂરી થઈ ગઈ, પણ બંનેના મનમાં આખા દિવસની કેટલીય વાતો અધૂરી રહી ગઈ.


ત્યારે કદાચ બંનેને સમજાયું કે સાથે રહેવું અને એકબીજાની સાથે હોવું, આ બંનેમાં બહુ મોટો તફાવત છે.


આજના સમયમાં આપણે દુનિયાના ખૂણે બેઠેલા અજાણ્યા લોકો સાથે જોડાયેલા છીએ, પરંતુ ક્યારેક બાજુમાં બેઠેલી સૌથી નજીકની વ્યક્તિ સાથે વાત કરવા માટે પણ સમય નથી.


કોઈના સોશિયલ મીડિયા પરના ફોટા પર તરત લાઈક કરીએ છીએ, પરંતુ જીવનસાથીના ચહેરા પરની ઉદાસી વાંચવાનું ભૂલી જઈએ છીએ.


મોબાઈલની દરેક નોટિફિકેશનનો જવાબ આપીએ છીએ, પરંતુ જીવનસાથીના મનમાં ઊભા થતા પ્રશ્નોનો જવાબ આપવાનું રહી જાય છે.


એક સમય હતો જ્યારે રાત્રિભોજન માત્ર પેટ ભરવાનું સાધન નહોતું, પરંતુ આખા પરિવારને જોડવાનું માધ્યમ હતું. બાળકોની વાતો, પતિ-પત્નીના દિવસના અનુભવો, વડીલોના આશીર્વાદ અને હાસ્યથી ઘર જીવંત રહેતું.


ટેક્નોલોજી ખરાબ નથી, મોબાઈલ પણ દુશ્મન નથી. પરંતુ જ્યારે મોબાઈલને આપણા સંબંધો કરતાં વધારે સમય અને મહત્વ મળવા લાગે, ત્યારે ચોક્કસ વિચારવાની જરૂર છે.


ચાલો, આ નવા વર્ષે પતિ-પત્ની તરીકે આપણે એકબીજાને કેટલીક સુંદર પ્રતિજ્ઞાઓ આપીએ.


🌸 નવા વર્ષના આપણ 10 સંકલ્પો


1. દરરોજ થોડો સમય માત્ર એકબીજા માટે: દિવસમાં ઓછામાં ઓછી 20-30 મિનિટ એવો સમય રાખીશું, જેમાં મોબાઈલ, ટીવી કે અન્ય કોઈ વિક્ષેપ નહીં હોય. માત્ર આપણે બંને અને આપણી વાતો હશે.


2. જમવાનું સાથે અને મોબાઈલ વગર: દિવસમાં ઓછામાં ઓછું એક ભોજન સાથે બેસીને કરીશું. એ સમયે મોબાઈલને બાજુમાં મૂકી દઈશું.


3. એકબીજાને સાંભળવાનો પ્રયત્ન કરીશું: દરેક વાતનો જવાબ આપવો જરૂરી નથી, ક્યારેક માત્ર શાંતિથી સાંભળવું પણ પ્રેમની સૌથી સુંદર અભિવ્યક્તિ છે.


4. નાની નાની ખુશીઓનું ધ્યાન રાખીશું: એકબીજાની પસંદ, નાપસંદ, નાની ઇચ્છાઓ અને મનની વાતો યાદ રાખીશું.


5. દિવસમાં એકવાર દિલથી પ્રશંસા કરીશું: એકબીજાના પ્રયત્નો, મહેનત અને સારા ગુણોની કદર કરીશું. કારણ કે પ્રશંસાના બે શબ્દો સંબંધોમાં નવી ઊર્જા ભરી શકે છે.


6. મતભેદને મનભેદ નહીં બનવા દઈએ: ગુસ્સો આવશે, મતભેદ થશે, પરંતુ અહંકારને આપણા સંબંધ કરતાં મોટો નહીં થવા દઈએ.


7. એકબીજા માટે સમય કાઢીશું: મહિનામાં ઓછામાં ઓછો એક દિવસ માત્ર આપણા બંને માટે રાખીશું. સાથે બહાર જઈશું, ફરશું કે જૂની યાદો તાજી કરીશું.


8. પરિવાર સાથે ગુણવત્તાયુક્ત સમય વિતાવીશું: બાળકો અને વડીલો સાથે બેસીને વાતો કરીશું. તેમની વાતો સાંભળીશું અને તેમની નાની નાની ખુશીઓમાં સહભાગી બનીશું.


9. એકબીજાની મુશ્કેલીમાં સાથી બનીશું: જીવનમાં સુખ આવે ત્યારે સાથે હસવું સહેલું છે, પરંતુ મુશ્કેલીના સમયમાં એકબીજાનો હાથ પકડીને ઊભા રહેવું એ જ સાચો સંબંધ છે.


10. દરરોજ પ્રેમ વ્યક્ત કરીશું: પ્રેમ માત્ર દિલમાં રાખવાની વસ્તુ નથી. ક્યારેક એક સ્મિત, એક આલિંગન, એક 'તમારી ચિંતા થાય છે' અને એક 'તમે મારી સાથે છો એ જ મારી ખુશી છે' જેવા શબ્દો પણ ઘણું બધું કહી જાય છે.


❤️ અંતમાં એકબીજાને આપેલું વચન...


આ નવા વર્ષે આપણે એકબીજાને બદલવાનો નહીં, પરંતુ એકબીજાને વધુ સારી રીતે સમજવાનો પ્રયત્ન કરીશું.


આપણે કદાચ એકબીજાને રોજ જોઈશું, પરંતુ એકબીજાને ખરેખર અનુભવવાનું પણ શીખીશું.


આપણે એકબીજાની સાથે માત્ર ઘર નહીં ચલાવીએ, પરંતુ એક સુંદર સંબંધ પણ જીવંત રાખીશું.


આપણું ઘર માત્ર ચાર દીવાલો અને છતથી બનેલું ન હોય, પરંતુ પ્રેમ, વિશ્વાસ, હાસ્ય, લાગણી અને હૂંફથી બનેલું હોય.


કારણ કે જીવનના અંતે આપણને એ યાદ નહીં રહે કે આપણે કેટલા કલાક મોબાઈલ પર વિતાવ્યા, કેટલી પોસ્ટ પર લાઈક કર્યું કે કેટલા મેસેજના જવાબ આપ્યા...


પણ ચોક્કસ યાદ રહેશે કે આપણે આપણા પ્રિયજનો સાથે કેટલી સુંદર પળો જીવી હતી.


ચાલો, આ વર્ષે એકબીજાને એક જ વચન આપીએ...


"મોબાઈલની સ્ક્રીન પર દુનિયા જોવાને બદલે, એકબીજાની આંખોમાં આપણી દુનિયા શોધીશું."


નવું વર્ષ માત્ર કેલેન્ડરની તારીખ બદલવાનું નહીં, પરંતુ આપણા સંબંધોમાં નવી તાજગી, નવી હૂંફ અને નવો પ્રેમ ઉમેરવાનું વર્ષ બને...! ❤️


નવા વર્ષની આપણા બંનેને ખૂબ ખૂબ શુભકામનાઓ! 🌹


- વિશાલ

From Blogger iPhone client

સોમવાર, 9 નવેમ્બર, 2026

Life around 60 in lighter tone.

હવે હું એ ઉંમરે પહોંચી ગયો છું જ્યાં તબિયત સાચવવી એ કોઈ ખતરનાક સ્ટંટ કરવા જેવું કામ થઈ ગયું છે.


જો જરાક ગળ્યું ખાઉં તો સુગર વધી જાય. જો ખારું ખાઉં તો બીપી વધી જાય. અને જો મેડિકલ સ્ટોરનું બિલ જોઉં, તો બંને એકસાથે વધી જાય!


પાણી પીઉં તો દર પાંચ મિનિટે બાથરૂમના ધક્કા ખાવા પડે, ને ના પીઉં તો શરીરમાં પાણી ખૂટી જાય. હું તો વિચારું છું કે બાથરૂમમાં જ ટીવી લગાવી દઉં અને એને જ મારો ડ્રોઈંગ રૂમ જાહેર કરી દઉં.


ખાઉં તો વજન વધે છે, ના ખાઉં તો અશક્તિ આવે છે. જો ખાલી કાકડી-ટામેટાંનું સલાડ ખાઉં તો જીવ બળે છે, અને જીવ બળે એટલે પાછું કંઈક ચટપટું ખાવાનું મન થાય છે.


ડોક્ટરે મને કીધું કે તમારા શરીરનું સાંભળો. મેં સાંભળ્યું, તો આખો દિવસ નરી ફરિયાદો જ કરે છે. જાણે આપણી સોસાયટીની મીટિંગ ચાલતી હોય એવું જ લાગે છે.


જો કસરત કરું તો બીજે દિવસે બેસવા માટે કોઈનો ટેકો લેવો પડે. જો કસરત ના કરું તો ઊભા થવા માટે ટેકો જોઈએ. જિમના પૈસા તો હું ખાલી એ નક્કી કરવા ભરું છું કે મારે કઈ રીતે હેરાન થવું છે.


જિમનું છોડીને મેં પાછું યોગા કરવાનું શરૂ કર્યું. પણ પદ્માસન વાળું તો પગ એવા લોક થઈ જાય છે કે એને છૂટા પાડવા ઘરના બે સભ્યોને બોલાવવા પડે છે. કપાલભાતિ કરું તો પેટ અંદર જવાની બદલે આંખના ડોળા બહાર આવી જાય છે અને કમરમાંથી ટચાકા બોલે છે. હવે તો મને એક જ આસન બરાબર ફાવે છે, અને એ છે શવાસન! એમાંય જો દસ મિનિટ વધારે પડી રહું, તો ઘરના ગભરાઈને નાક પાસે આંગળી રાખીને ચેક કરી જાય છે કે આ ચાલુ છે કે પૂરા થઈ ગયા!


વધારે ઊંઘી જાઉં તો કમર પકડાઈ જાય. ઓછું ઊંઘું તો આખો દિવસ ભૂત જેવો ફરું. અને જો રાત્રે ભૂલથી વાંકુંચૂકું સૂવાઈ ગયું, તો ત્રણ દિવસ સુધી ડોકું ડાબી બાજુ જ રહી જાય.


હા, એ વાત પરથી ખબર પડી કે સૂતા-સૂતા પણ ઈજા થઈ શકે છે હોં! પહેલાના જમાનામાં દુખાવો થવા માટે ક્યાંક વાગવું પડતું ને વાગવા માટે સાયકલ પરથી પડવું પડતું, હવે ખાલી ઓશિકું ખોટું લેવાઈ જાય તોય પતી ગયું. 


ચા પીઉં તો રાત્રે ઊંઘ નથી આવતી, ને ના પીઉં તો મગજ ચાલતું નથી. મારું શરીર પેલી જૂની ખટારા ગાડી જેવું થઈ ગયું છે. ચાલુ થતા જ કલાક લાગે, અને એકવાર ચાલુ થાય પછી એમાં ક્યાંથી ખટખટ અવાજ આવે છે એ જ ખબર ના પડે.


સવારે હવે હું જાગતો નથી, રીતસરનો પુનર્જન્મ લઉં છું. પહેલા આંખો ખોલું, પછી ચેક કરું કે શરીરના કયા કયા સ્પેરપાર્ટ્સ મારી સાથે ચાલુ હાલતમાં છે. પથારીની ધારે બેસીને રાહ જોવી પડે કે મારા બેય ઢીંચણ મારા શરીરને ક્યારે ઊભા કરી શકે.


કોઈકે સલાહ આપી કે હવે થોડા આધ્યાત્મિક થાઓ, ધ્યાન ધરો અને મોહ-માયા છોડો. હું આંખ બંધ કરીને મન શાંત કરવા બેસું, તો વીસ વર્ષ પહેલાં કોણે મારા સો રૂપિયા બાકી રાખ્યા હતા એ બધું જ ત્યારે યાદ આવે! કુંડલિની જાગૃત કરવા ગયો એમાં સાયેટિકાની નસ જાગૃત થઈ ગઈ. જ્ઞાની લોકો કહે છે કે આ જગત મિથ્યા છે, બધું ભ્રમ છે. વાત સાચી હશે, પણ આ ગોઠણનો દુખાવો સો ટકા સાચો છે, એમાં જરાય માયા કે ભ્રમ નથી!


ભગવાન સાથેની મારી વાતચીત પણ હવે સાવ બદલાઈ ગઈ છે. પહેલાં તો હું લાંબુ લિસ્ટ લઈને માંગવા બેસતો, હવે ખાલી એટલી જ પ્રાર્થના કરું છું કે હે પ્રભુ, રાત્રે ત્રણ વાગ્યે ઊંઘમાંથી બાથરૂમ જવા ના ઊઠવું પડે એટલી દયા કરજે! મંદિરમાં પગે લાગવા નીચે નમું, ત્યારે ભગવાન પોતે ટેન્શનમાં આવી જાય છે કે આ ભાઈ જાતે ઊભા થઈ શકશે કે મારે હાથ આપવા નીચે ઉતરવું પડશે? મેં તો ઉપરવાળાને પણ કહી રાખ્યું છે કે તારે મને જ્યારે ઉપર બોલાવવો હોય ત્યારે બોલાવજે, બસ ત્યાં લિફ્ટની સગવડ રાખજે, મારાથી દાદરા નહીં ચડાય!


અને મારી યાદશક્તિ? એ તો એકદમ જોરદાર છે! બસ, મેં એને છેલ્લે ક્યાં મૂકી દીધી છે એ જ યાદ નથી આવતું.


પરમદિવસે જ હું એક રૂમમાં ગયો અને ભૂલી ગયો કે શેના માટે આવ્યો હતો. એ યાદ કરવા પાછો વળ્યો તો એ ભૂલી ગયો કે ક્યાંથી આવ્યો હતો. પછી થયું કે હવે ઊભો થયો જ છું તો લાવને બાથરૂમ જતો આવું!


પણ ભાઈ, જિંદગીને થોડી હળવાશથી લેવી પડે. આમ એકલા-એકલા રહેવું અને કોઈની સાથે વાત ના કરવી એ કંઈ સારી વાત નથી.

હમણાં ચા પીતાં-પીતાં મેં માઈક્રોવેવ અને ટોસ્ટરને આ વાત કરી. બંને મારી વાતમાં સહમત થયા. ટોસ્ટર તો બિચારું એટલું ભાવુક થઈ ગયું કે બ્રેડને સીધી બહાર જ ઉછાળી દીધી!


વોશિંગ મશીન સાથે મેં હવે બોલવાનું બંધ કરી દીધું છે. એ દરેક વાતને મરોડી નાખે છે અને પછી એકના એક મુદ્દા પર ગોળ-ગોળ ફર્યા કરે છે.


ફ્રિજનો સ્વભાવ થોડો ઠંડો છે, પણ એટલું સ્વીકારવું પડે કે આખા ઘરમાં મને જોઈને ખાલી એના જ દિલમાં લાઈટ થાય છે.

ઈસ્ત્રીનું મગજ તો હંમેશાં તપેલું જ હોય છે, અને ઓવનનું પણ એવું જ. અને પેલું વેક્યુમ ક્લીનર તો જાણે મારી બચેલી-કુચેલી શક્તિ ચૂસવા જ બહાર આવે છે.


મારો સૌથી પાક્કો ભાઈબંધ હવે આપણો સોફો છે. કોઈ સવાલ પૂછ્યા વગર મને પ્રેમથી સમાવી લે છે. વાંધો ખાલી એટલો જ છે કે એકવાર બેઠા પછી મને છોડતો નથી ને પાછો ઊભો થવા દેતો નથી.


એટલે કહું છું, જ્યાં સુધી જોક યાદ રહે છે ત્યાં સુધી હસી લો, બાપુ!


જિંદગીના તબક્કાઓને સમજવા માટે મેં સાવ સીધો હિસાબ રાખ્યો છે:

50 સુધી આપણે પ્લાનિંગ કરીએ.

50 પછી આપણે બોડી ચેકઅપ કરાવીએ.

70 પછી આપણે ભાઈબંધો સાથે બેસીને કોના રિપોર્ટમાં શું આવ્યું એ સરખાવીએ.


અને 90 પછી? પછી તમતમારે આખો થાળ ભરીને મોહનથાળ કે આખી કેક ખાઈ જવાની! જેને વાંધો હોય અને ટોકવું હોય, એ પહેલા 90 સુધી પહોંચીને તો બતાવે!


ચાલો ત્યારે, હવે હું આ વાત પૂરી કરું કારણ કે હું કંઈક કામ કરવા માટે ઊભો થયો હતો.

જો તમારામાંથી કોઈને ખબર હોય ને વાંચતાં વાંચતાં યાદ રહ્યું હોય કે હું શેના માટે ઊભો થયો હતો, તો જરાક મને મેસેજ કરજો પાછા! 🙂




૧૯૫૦ થી ૧૯૬૫

સુધી ના વર્ષ માં જન્મેલા ની આત્મકથા

From Blogger iPhone client

શુક્રવાર, 6 નવેમ્બર, 2026

Live today

__જીવન વિશે ની એક વાત દિલ ને ચટકો લગાવી જાય છે...__


આપણે બધા જ જીવનભર કઈ ને કઈ "પછી" કરવા માટે રાખતા હોઈએ છીએ...


👕 નવા કપડા - "કોઈ ખાસ દિવસે પહેરીશ..."


🌸 મોંઘુ પરફ્યુમ - "ક્યાંક સારી જગ્યા એ જઈશ ત્યારે લગાવીશ..."


☕ સુંદર કપ - "મહેમાન આવશે ત્યારે કાઢીશ..."


🛏️ નવી ચાદર - "જૂની હજુ સારી છે, આ પછી વાપરીશ..."


🍽️ ભાવતી વાનગી - "આજે નહીં, કોઈ ખાસ દિવસે ખાઈશ..."


📞 કોઈ નજીક ની વ્યક્તિ ને ફોન - "કાલે નિરાંતે વાત કરીશ..."


❤️ મન નો પ્રેમ - "યોગ્ય સમય આવશે ત્યારે કહીશ..."


અને પછી...


એક દિવસ અચાનક ખ્યાલ આવે છે...


કપડા શરીરે ટાઈટ થઈ ગયા છે...

પરફ્યુમ ની બોટલ એમ જ છે, પણ સુગંધ ઉડી ગઈ છે...

કપ તૂટી ગયો છે...

ચાદર ઉંદર એ કોતરી નાખી છે...

અને જેને ફોન કરવો હતો...

તેમની સાથે વાત કરવા માટે "કાલ" બચ્યું જ નથી...! 😔


ત્યારે સમજાય છે...


આપણે વસ્તુઓ સાચવી,

પણ ક્ષણો ના જીવ્યા.


આપણે પૈસા બચાવ્યા,

પણ આનંદ ના બચાવ્યો.


આપણે ભવિષ્ય ની તૈયારી કરતા રહ્યા,

પણ વર્તમાન જીવવાનું જ ભૂલી ગયા.


💔 જીવન ની સૌથી મોટી મજા એ છે...

આપણે કાલ માટે એટલું બધું બચાવીએ છીએ,

કે ક્યારેક કાલ આવે ત્યાં સુધીમાં આજ જતું રહ્યું હોય છે.


એટલા માટે...


👕 નવા કપડા હોય તો આજે જ પહેરો.

☕ સુંદર કપ હોય તો આજે જ તેમાં ચા પીઓ.

🌸 ગમતું પરફ્યુમ હોય તો આજે જ લગાવો.

🍽️ ભાવતી વાનગી હોય તો આજે જ ખાઓ.

📞 કોઈ ની યાદ આવતી હોય તો આજે જ ફોન કરો.

❤️ કોઈ ને પ્રેમ કરતા હો તો આજે જ કહો.

😊 હસવું હોય તો મન ભરી ને હસો.

🌿 ફરવું હોય તો સમય કાઢો.

🙏 કોઈ ની માફી માંગવી હોય તો આજે જ માંગો.


કારણ કે...


જીવન ને "Pause" બટન હોતું નથી...

અને "કાલ" એ તારીખ કોઈના માટે રાખી મૂકેલી હોતી નથી.


કદાચ કાલે આપણી પાસે સમય હશે...

પણ કોઈ વ્યક્તિ નહીં હોય.


કદાચ માણસો હશે...

પણ પરિસ્થિતિ નહીં હોય.


કદાચ પૈસા હશે...

પણ તબિયત નહીં હોય.


કદાચ બધું જ હશે...

પણ મન ભરી ને જીવવાની તાકાત નહીં હોય.


એટલા માટે નાના નાના આનંદો ને આગળ ના ઠેલો.


🌸 આજ નો દિવસ ખાસ બનાવવા માટે કોઈ મોટા કારણ ની જરૂર નથી.


એક કપ ચા પૂરતી છે... ☕

આપણા માણસો સાથે બે શબ્દ પૂરતા છે... ❤️

મન ભરી ને હસવું પૂરતું છે... 😊

અને સૌથી મહત્વ નું -

આપણે જીવતા છીએ, એ જ સૌથી મોટું કારણ છે! 🙏


કાલ ના સપના જરૂર જુઓ,

પણ આજ નો આનંદ કાલ પર ના છોડો.


કારણ કે...


🌿 જીવન કેટલું છે, એ આપણા હાથ માં નથી...

પણ બાકી નું જીવન કેટલું સુંદર જીવવું, એ નક્કી આપણા હાથ માં છે.


❤️ વસ્તુઓ સાચવી રાખવાથી તે જૂની થઈ જાય છે,

પણ ક્ષણો જીવવાથી યાદો જીવનભર તાજી રહે છે.


એટલા માટે...


રાહ ના જુઓ...

યોગ્ય સમય ના શોધો...

ખાસ દિવસ ની રાહ ના જુઓ...


🌷 આજે જ જીવો...

🌷 આજે જ હસો...

🌷 આજે જ પ્રેમ કરો...

🌷 આજે જ તમારા માણસો ને નજીક લો...


કારણ કે...


✨ *"કાલ" એ ફક્ત એક શબ્દ છે,*

*પણ "આજ"*

*એ જ સાચું જીવન છે!*


❤️ *જીવન જીવવા નું હોય છે,*

*ફક્ત વિતાવવા નું નથી હોતું...!*

From Blogger iPhone client

ગુરુવાર, 24 સપ્ટેમ્બર, 2026

A women

*સ્ત્રીની ઘરમાં હાજરી જ સૌથી મોટું બ્લેસિંગ છે..!*

જીવનના કેલેન્ડરના પાનાં ફાટતા જાય, એમ એમ સ્ત્રીનો દેહ પણ ઘસાતો જાય છે. એક જમાનો હતો જ્યારે એ ઘરની 'ઓલરાઉન્ડર' હતી!! સવારે પાંચ વાગ્યે પથારી છોડે ત્યારથી રાત્રે સૌના સૂઈ ગયા પછી રસોડાનું છેલ્લું વાસણ સાફ કરે ત્યાં સુધી એના પગમાં જાણે "વરાળિયું એન્જિન" જોડાયેલું હતું..!


બાળકોના લંચ બોક્સ, પતિના ઇસ્ત્રી કરેલા કપડાં, મહેમાનોની સરભરા અને સામાજિક પ્રસંગોની દોડધામ.. આ બધું જ એ હસતા મુખે કરી લેતી!! પણ, હવે સમય બદલાયો છે. બાળકો હવે 'યુવાન' થઈ ગયા છે. પેલા નાનકડા પંખીઓ હવે આકાશમાં ઊંચી ઉડાન ભરી રહ્યા છે, પણ આ ઉડાન તૈયાર કરવામાં જે માળું ગૂંથાયું હતું, એ માળાની મુખ્ય કારીગર - એટલે કે "માં" - હવે થાકી છે!!


જે સ્ત્રી એક સમયે દસ માણસોની રસોઈ ચપટી વગાડતા કરી દેતી, આજે એને લોટ બાંધતા પણ હાથના સાંધામાં કળતર થાય છે!! જે ડાઈનિંગ ટેબલ પર એ આખા ઘરને પીરસતી, આજે ત્યાં બેસતા પણ એની કમર 'કચકચ' અવાજ કરે છે. જે હાથોએ હજારો રોટલીઓ વણીને પરિવારના સપનાઓને આકાર આપ્યો છે, આજે એ જ હાથોની આંગળીઓના વેઢા કદાચ ધ્રૂજતા હશે..!


એ સ્ત્રી માટે રસોડું એ માત્ર 'ચાર દીવાલો' નથી, પણ એનું "અવિજેય સામ્રાજ્ય" હતું!! પણ હવે જ્યારે એ ગેસના ચૂલા પાસે ઊભી રહે છે, ત્યારે વરાળના ગરમાવા કરતાં એને પોતાના અસ્તિત્વનો થાક વધુ વર્તાય છે. આપણે સમજવું પડશે કે સ્ત્રી ક્યારેય 'નકામી' નથી થતી, એ તો માત્ર "થાકેલી" હોય છે!!


એના સ્મરણોમાં હજુ પણ એ જુવાનીની દોડધામ જીવતી હોય છે, પણ એનો દેહ હવે રજા માંગે છે..! જેમ જૂના વડલાના પાન ખરી જાય પણ એનો છાંયો ઘટાદાર જ રહે, એમ ભલે એ રસોઈ ન કરી શકે, પણ એની હાજરીની હુંફ આખા ઘરના તાપમાનને 'હૂંફાળું' રાખે છે!! એના કરચલીવાળા હાથમાં જે આશીર્વાદની તાકાત છે, એ દુનિયાના કોઈ પણ 'ફાઈવ-સ્ટાર હોટલના શેફ'ના સ્વાદમાં ક્યારેય હોતી નથી..!


આ કોઈ દયનીય સ્થિતિ નથી, આ તો "કુદરતનો હિસાબ" છે!! લોખંડને પણ કાટ લાગે, તો આ તો હાડચામનું માનવ શરીર છે..! આપણે ત્યાં સૌથી મોટો પ્રોબ્લેમ એ છે કે આપણે સ્ત્રીને "દેવી" માની લીધી છે. અને 'દેવી ક્યારેય થાકે નહીં, એને ક્યારેય બીમારી ન હોય' એવો આપણો ભ્રમ છે!! 


પણ યાદ રાખજો, જે સ્ત્રીએ પોતાની આખી જુવાની બીજાના પેટ ઠારવામાં અને ઘરને ચમકાવવામાં ખર્ચી નાખી છે, એને હવે 'રિટાયરમેન્ટ'નો પૂરો હક છે!! જ્યારે માં કહે કે "આજે રસોઈ બનાવવાની ઈચ્છા નથી," ત્યારે એનો અર્થ આળસ નથી, પણ એના થાકેલા સ્નાયુઓનો આર્તનાદ હોય છે..! 


હવે એને દોડીને દૂધની થેલી લેવા જવાનું ન હોય, પણ હવે એને નિરાંતે હિંચકે બેસીને પોતાનું મનગમતું પુસ્તક વાંચવાનો કે સંગીત સાંભળવાનો હક્ક મળવો જોઈએ!! આપણે ત્યાં સ્ત્રીને હંમેશા 'ત્યાગની મૂર્તિ' કહીને એની પાસે અપેક્ષાઓના પહાડ ખડકી દેવામાં આવે છે. પણ સાહેબ, મૂર્તિને પણ સમયાંતરે 'અભિષેક' અને સંભાળની જરૂર હોય છે..!


જે માંએ તમને આંગળી પકડીને ચાલતા શીખવ્યું, આજે એને ચાલવામાં ટેકાની જરૂર હોય ત્યારે 'જનરેશન ગેપ'ના બહાના હેઠળ એને એકલી ન પાડી દેવાય!! યુવાન સંતાનોએ એ સમજવાની જરૂર છે કે મમ્મીના ઘૂંટણનો દુખાવો એ માત્ર 'મેડિકલ રિપોર્ટ'નો આંકડો નથી, પણ એણે આખી જિંદગી તમારી પાછળ કરેલી દોડધામનું "ઈન્વોઈસ" છે!!


હવે એની પાસે રસોઈની જ જીદ રાખવાને બદલે, એની પાસે બેસીને એના જમાનાની વાતો સાંભળવાનો સમય છે..! એને હવે "પીરસાવવાની" જરૂર નથી, એને હવે પ્રેમથી આપણે 'પીરસવાની' જરૂર છે!! જીવનના આ ઢળતા સૂરજે જો સંતાનોનો સાથ મળે, તો એ સંધ્યા પણ કોઈ નવી સવાર કરતાં ઓછી મનમોહક નથી હોતી..!


યુવાન થયેલા બાળકોએ હવે એ સ્વીકારવું પડશે કે મમ્મી હવે "સુપરવુમન"ના કોસ્ચ્યુમમાંથી બહાર આવી ગઈ છે!! હવે એને તમારી સેવાની નહીં, પણ તમારી 'સમજદારી'ની વધુ જરૂર છે. જે ઘરના ઉંબરા એણે આખી જિંદગી સાચવ્યા છે, એ ઉંબરે હવે એને હારવાની જરૂર નથી..!


સ્ત્રી જ્યારે વૃદ્ધ થાય અને બાળકો યુવાન થાય, ત્યારે ઘરની લગામ ભલે બદલાય, પણ ઘરનો 'પ્રેમ' અને 'આદર' અકબંધ રહેવા જોઈએ!! એ રસોઈ નથી બનાવી શકતી? કોઈ વાંધો નહીં, બહારથી મંગાવી લો અથવા તમે પોતે બનાવી લો. પણ એના ચહેરા પરનું 'સ્મિત' કોઈ સંજોગોમાં કરમાવવું ન જોઈએ..!


કારણ કે, ઘર માત્ર દીવાલોથી નથી બનતું, એ તો તે સ્ત્રીની હાજરીની સુગંધથી બને છે!! ભલે એ રસોઈ ન કરે, પણ એનું ઘરમાં માત્ર હોવું એ જ પરિવાર માટે સૌથી મોટું "બ્લેસિંગ" છે. – અજ્ઞાત "જો આ આર્ટિકલ તમને સ્પર્શી ગયું હોય તો આને આગળ શેર જરૂર કરશો!!"🪶હરેકૃષ્ણ ..

વોટ્સએપ: 7878222218

From Blogger iPhone client

રવિવાર, 13 સપ્ટેમ્બર, 2026

How to accept “No” in life?

“ — A BEAUTIFUL LESSON IN RAISING CHILDREN*


Yesterday, Dhruv went to Costco in Seattle.


Outside the store, he no soticed a little boy, hardly five years old, standing with packets of chips and a small board that said they were being sold for $20 for a Scouts charity fundraiser.


People were walking past him.


With the innocence and confidence of a five-year-old, he would approach them one by one:


“Would you like to buy a packet?”


Some bought.

Many smiled and politely said, “No, thank you.”


But the little boy did not look disappointed.

He simply smiled, turned to the next person, and tried again.


Dhruv stopped and bought a packet from him.


The boy smiled brightly and said, “Thank you!”


Curious, Dhruv asked him,


“How many packets do you still have to sell? And how long are you going to stay here?”


His answer was something Dhruv—and perhaps all of us—will remember for a long time.


“Till 100 people say NO to me.”


Dhruv was surprised.


The teacher standing beside the boy then explained:


“It is not important how many packets he sells. What is important is that he learns, at this age, how to hear ‘NO’… accept it… and still have the courage to ask the next person.”


What a lesson!


We spend so much time teaching our children how to succeed.


Study hard.

Come first.

Win the competition.

Get selected.

Achieve more.


But perhaps one of the greatest gifts we can give them is to teach them how to fail.


How to hear NO without losing confidence.

How to face rejection without feeling defeated.

How to fall without being afraid of getting up again.

How to understand that one rejection does not define their worth.


Because life will not always say YES.


There will be examinations we don't clear, opportunities we don't get, interviews we don't crack, relationships that don't work, and dreams that take longer than expected.


Success makes us happy.


But learning how to handle failure makes us strong.


That little five-year-old was not standing outside Costco merely selling chips.


He was practising courage.

He was collecting “NOs.”

He was learning resilience.

He was preparing for life.


Maybe instead of asking our children only,


“Did you win?”


we should sometimes ask,


“Did you try again after you failed?”


Don't raise a child who is only prepared for success.


Raise a child who is not afraid of failure.


A salute to that teacher.

A salute to his parents.

And a salute to that little boy who taught a grown-up world a very big lesson:


*Sometimes, 100 NOs can teach you more than one YES.*❤️

From Blogger iPhone client